Milli mücadelede faydalı ve zararlı cemiyetler milli varlığa düşman cemiyetler

Milli mücadelede faydalı ve zararlı cemiyetler milli varlığa düşman cemiyetler 

Kurtuluş zamanı döneminde Anadoluda bir çok cemiyetler kurulmuştur. Bunlar içerisinde yararlı cemiyetler varken zararlı milli varlığımıza düşman cemiyetlerde bulunmaktaydı. bu konuda sizlere hazırladığımız yazımızı okuyabilirsiniz.

Milli mücadelede faydalı ve zararlı cemiyetler milli varlığa düşman cemiyetler

1-YARARLI CEMİYETLER

1) Trakya Paşaeli Cemiyeti:

Resmi olarak kurulan ilk yararlı cemiyet olarak bilinmektedir. Amacı; Batı Trakyayı Yunan işgaline karşı savunmak ve bunun yanında Osman’nın yıkılması durumunda bu bölgede Türk devleti kurmayı amaçlamaktadır. Bu cemiyeti diğerlerinden ayıran en büyük özelliği, devlet kurma fikrine sahip yararlı tek cemiyettir, ayrıca Edirne kongresi de düzenlemişlerdir.

 

2) İzmir Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti:

Bu cemiyet İzmirde kurulmuştur adından da anlaşılacağı üzere amacı izmir ve çevresi yunan işgaline karşı korumaktır.

3) Redd-i İlhak:

İsminde bölgesel bir isim bulunmasa da bölgesel bir cemiyettir, amaçları Batı Anadoluyu yunan işgalinden korumaktır, Batı Anadolu da kurulan yararlı cemiyetler Balıkesir ve Alaşehir kongrelerini düzenlemişlerdir, bu kongrelerin ardından hepsi tek çatı altında toplanıp tek yumruk haline gelmişlerdir.

4) Kilikyalılar Cemiyeti:

Tarihte kilikya olarak da adı olan Adana ve çevresini Fransız işgalinden korumak ve ermeni faaliyetlerini engellemeyi amaç edinmişlerdir.

5) Doğu Anadolu Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti:

Doğu Anadolu bölgesindeki ermeni faaliyetlerini engelleyerek bölgeyi ermeni baskınlarından korumayı amaçlamışlardır. Erzurum Kongresini düzenleyen Cemiyet olarak bilinirler, Kazım Karabekir’de bu cemiyetteydi

6) Trabzon Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti:

Trabzon ve doğu karadenizi Pontuslara karşı savunmayı amaçlayan bu Cemiyetin bu bölgedeki yaptığı çalışmaların itilaf devletlerini rahatsız etmesi üzerine Mondros Ateşkes Antlaşmasının 7. maddesine itiraz etmek için İstanbul’a gelen Mustafa Kemal’in göze batmaması için Karadeniz’e asayişi sağlamak için gönderilmiştir.,

Ayrıca bu konunun ayrıntılarını buradan inceleye bilirsiniz
>> Mustafa Kemal’in samsuna giderken resmi görevi neydi  

 

7) Milli Kongre Cemiyeti:

Dönemde İstanbulda bulunan aydın ve sanatçılar tarafından kurulan bu cemiyet Basın-Yayın yoluyla Anadolu işgalinin haksız olarak meydana geldiğini kamuoyunda duyurmayı amaçlamışlardır.

 

2-MİLLİ VARLIĞA DÜŞMAN CEMİYETLER

Türkler ve Müslümanlar tarafından kurulan bu cemiyetler açık yada gizli bir şekilde İngiltere desteğinde hareket ettikleri bilinmektedir. Yabancı bir devletin desteğini alarak saltanat ve halifeye bağlı kalmak bu cemiyetlerin temel düşüncesidir. O dönemde Hürriyet ve İtilaf Fırkası çevresinde toplanan bu cemiyetler Milli mücadele ruhuna ters şekilde davranmışlardır. Hürriyet ve İtilaf Fırkası Ocak-1919’da kurulmuştur.

Sulh ve Selamet-i Osmaniye Cemiyeti: 14 Ocak 1919 yılında Sulh ve Selamet cemiyeti ile Selamet-i Osmaniye Fırkasının birleşmesiyle kurulan bu cemiyet; İstanbul hükümeti tarafından destek verilmiş ve Meşrutiyet esasını önemsemişlerdir. Devletin kurtuluşunun hilafet ve saltanata bağlı olmasını savunurlar.

Teali-i İslam Cemiyeti: 19 Şubat 1919’da kurulan bu cemiyet; hilafet ve ümmetçiliği benimser, ve islam birliğini esas edinmişlerdir.

Kürt Teali Cemiyeti: 1919 yılının Mayıs ayında kurulan bu cemiyet; Wilson ilkelerine doğrultusunda bağımsız bir devlet kurmayı amaç edinmişlerdir. Doğu ve Güneydoğu’daki faaliyetlerinde yoğunluk görülür. İngiltere tarafından her zaman desteklenmiştir.

İngiliz Muhipleri Cemiyeti: 20 Mayıs 1919 da İstanbul’da kurulan bu cemiyet; ülkenin kurtuluşunun İngiliz himayesine girmekle mümkün olacağını düşünmüşlerdir İngiltere ve İstanbul hükümeti tarafından sürekli destek görmüştür. Bu cemiyeti amacı ülkede karışıklıklar çıkararak milli bilinci bozmak ve işgalci güçlerin işlerini kolaylaştırmaktır. ama başaramamışlardır 🙂

Wilson Prensipleri Cemiyeti: 14 Ocak 1919 yılında kurulan bu cemiyet kurtuluşun Amerikan mandasına girmek olduğunu savunmuşlardır.

Trabzon ve Havalisi Adem-i Merkeziyet Cemiyeti: 1919 yılının Ocak ayında kurulmuş ve 28 Eylül 1919 yılında Hürriyet ve itilaf cemiyetine katılmıştır.

Nigehban Cemiyet-i Askeriyesi: 1919 yılının Ocak ayında kurulan bu cemiyet Hürriyet ve İtilaf Fırkası ile hareket etmiştir.

Lazistan Selamet-i Milliye Cemiyeti: 23 Nisan 1919 yılında Gürcülerin çıkarlarına hizmet eden para ile tutulmuş insanlardan oluşmaktadır.

Osmanlı İla-yi Vatan Cemiyeti: 19 Kasım 1919 yılında kurulan bu cemiyet; padişah taraftarıdır ve Müdafaa-i Hukuk cemiyetlerinin karşısında yer almıştır

3-AZINLIKLARIN KURDUĞU CEMİYETLER

1-Mavri Mira:

Özellikleri:

1-Fener Rum patrikhanesi tarafından kuruldu

2-Bizans İmparatorluğunu yeniden canlandırmayı ve Ege’de ilerleyen Yunanlılara yardım ederek Batı Anadolu ve Trakya’yı Yunanistan’a katmayı amaç­lıyordu. (megale idea)

3-Yunan Kızılhaçı, Göçmenler Komisyonu ve Rum izcilik kuruluşları bu cemiyetin alt kollarıydı

2-Pontus Rum Cemiyeti:

Özellikleri:

1-1904’de Merzifon’da Amerikan kolejinde ku­ruldu

2-Batum’dan Sinop’a kadar uzanan ve merkezi Samsun veya Trabzon olabilecek bir Rum devleti kurmayı amaçlamaktaydı.

Açıklama: MÖ281’de kurulan Pontus Devleti’ni MS 63’de Romalılar yıktı. 1204’de tekrar kurulan Pontus Devleti’ni 1461’de Fatih yıktı.

3-Kardos Cemiyeti:

Özellikleri:

1-Bu cemiyet Rum göçmenlerine yardımcı olmak için kurulduğunu söylesede asıl amacı Pontur cemiyetini desteklemekti.

4-Etnik-i Eterya Cemiyeti:

Özellikleri:

1-Bu cemiyet bağımsız Yunanistan’ı oluşturmak amacıyla 1814 yılında Filiki Eterya adıyla kurulmuştur.

2-I. Dünya Savaşından sonra ise Yunanistan’ı bü­yütmek ve Bizans Devletini kurmak için çalıştı

5-Hınçak ve Taşnak Sütyun Cemiyetleri

Özellikleri:

1-Doğu Anadolu toprakları, Çukurova toprakları ve Karadeniz bölgesinin bir kısmını Ermenistan’a vermek için çalıştılar.

6-Makabi-Alyans İsrailit Cemiyetleri:

Özellikleri:

1-Yahudi devleti kurmak yı amaçlamışlardır.

2-Ekonomik çıkarlarının herzaman için ön planda tutmuşlardır.

7-Rum-Ermeni Birlik Komitesi:

Özellikleri:

1-Rum ve Ermeni cemiyetleri arasındaki koordi­nasyonu sağladı.

Açıklama:

1-Azınlıklar Türkleri Hıristiyan katliamı yapı­yor olarak göstere­rek Anadolu’nun işgalini başlat­mak istediler.

2-Azınlıklar giriştikleri yıldırma faali­yetleri ile he-defledikleri bölgelerden Türkleri kaçı­rarak ilgili bölgelerde çoğunluk olmak istediler.

Add a Comment

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

  Hobiler